Жаңа буын реакторлары дегеніміз не және олар дәстүрлі энергетикалық реакторлардан несімен ерекшеленеді?
Жаңа буын реакторлары қауіпсіздікке, отынды тиімді пайдалануға, қалдықтарды азайтуға, қолдану икемділігіне және тек электр энергиясын ғана емес, өнеркәсіптік жылу, сутегі, суды тұщыландыру және басқа да міндеттер үшін жұмыс істеу мүмкіндігіне көбірек назар аударылатын жобалар.
Олар өлшемі, жылутасығыш түрі, отын түрі, температуралық режимі, нейтрондар спектрі және қауіпсіздік тәсілдері бойынша ерекшеленуі мүмкін. Мысалы, перспективалы бағыттарға шағын модульдік реакторлар, жылдам реакторлар, жоғары температуралы газбен салқындатылатын реакторлар, қорғасын және натрий жылдам реакторлары, балқытылған тұз реакторлары жатады.
Негізгі айырмашылық реакторды ауытқуларға анағұрлым орнықты, өмірлік цикл бойынша үнемдірек және болашақ энергетикасына бейім етуге ұмтылу. Болашақ энергетикасында тек мегаваттар ғана емес, сенімділік, маневрлік, төмен көміртекті із және өнеркәсіппен бірігу де қажет.
Неліктен әлемде шағын модульдік реакторлар, жылдам реакторлар және басқа перспективалы технологиялар дамып келеді?
Әлем тұрақты жұмыс істей алатын, төмен көміртекті электр энергиясын беретін және жаңартылатын энергия көздерін толықтыра алатын орнықты энергия көздерін іздеуде. Шағын модульдік реакторлар оларды икемдірек салуға, инфрақұрылымы шектеулі өңірлерде қолдануға, оқшауланған энергия жүйелерінде немесе өнеркәсіптік объектілерде пайдалануға мүмкіндік беретінімен қызықты.
Жылдам реакторлар ядролық отынды анағұрлым толық пайдалану және отын циклін тұйықтау әлеуеті тұрғысынан маңызды. Жоғары температуралы реакторлар өнеркәсіптік жылу мен сутегі өндіру үшін пайдалы болуы мүмкін. Яғни мәселе көмір генерациясын жай ғана алмастыруда емес, жаңа технологиялық платформа құруда.