Басты бет MEDIA АҚПАРАТТЫҚ ХАБАРЛАМА
02.03.2026

АҚПАРАТТЫҚ ХАБАРЛАМА

Инвестициялық портфельді басқарушының сенімгерлік басқаруындағы зейнетақы жинақтарын Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі басқаруына қалай қайтаруға болады?

Зейнетақы жинақтарын басқару жөніндегі мүмкіндіктерді кеңейту аясында Қазақстан Республикасының әлеуметтік кодексіне сәйкес, азаматтардың өз жинақтарының бір бөлігін Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің (ҚРҰБ) сенімгерлік басқаруынан инвестициялық портфельді басқарушының (ИПБ)сенімгерлік басқаруына беруге, қаражатты бір ИПБ-данекіншісіне аударуға, сондай-ақ ИПБ-ның сенімгерлік басқаруындағы зейнетақы қаражатын қайтадан ҚРҰБ басқаруына қайтаруға құқығы бар.

Осылайша, қолданыстағы заңнама шеңберінде салымшылар бұрын қабылданған инвестициялық шешімдерін жеке қаржылық мақсаттары мен артықшылықтарын ескере отырып, қайта қарауға құқылы.

ИПБ сенімгерлік басқаруындағы зейнетақы қаражатынҚРҰБ-тың сенімгерлік басқаруына қайтару тәртібі туралы сауалдардың көп түсуіне орай, БЖЗҚ осындай шешім қабылдаған жағдайдағы ісқимыл шарттары мен реттілігін түсіндіреді.

ҚР Әлеуметтік кодексінің 5-тарауы 40-бабы 1-тармағы10-тармақшасына сәйкес, міндетті зейнетақы жарналарын (МЗЖ) салымшылар, пайдасына жұмыс берушінің міндетті зейнетақы жарналары (МЗЖ), міндетті кәсіптік зейнетақы жарналары (МЗЖ), ерікті зейнетақы жарналары (ЕЗЖ) аударылған жеке тұлғалар, БЖЗҚ-дан зейнетақы төлемдерін алушылар Қорға ИПБсенімгерлік басқаруындағы зейнетақы жинақтарын ҚРҰБ сенімгерлік басқаруына қайтару туралы өтініштерін зейнетақы жинақтарын сенімгерлік басқаруға берген күннен бастап бір жыл өткеннен кейін ғана беруге құқылы.  

Егер зейнетақы жинақтары бір ИПБ-ға бірнеше рет сенімгерлік басқаруға аударылған болса, зейнетақы жинақтарын ҚРҰБ-қа қайтару оларды сенімгерлік басқаруға алғаш рет аударған күннен бастап кемінде бір жыл өткен соң ғана жүзеге асырылады.

Зейнетақы активтерін ИПБ-ның сенімгерлік басқаруынан ҚРҰБ сенімгерлік басқаруына беру тәртібі мен мерзімдері Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі (ҚНРДА) бекіткен Қағидаларда айқындалған.

ИПБ сенімгерлік басқаруындағы зейнетақы жинақтарын ҚРҰБ басқаруына беру тәртібі:

Егер салымшы зейнетақы жинақтарын ИПБ-дан ҚРҰБ-ға қайтару туралы шешім қабылдаса, онда ол «БЖЗҚ» АҚ-ның(БЖЗҚ, Қор) ішкі құжаттарында белгіленген нысан бойынша электрондық цифрлық қолтаңба арқылы қол қойылған өтінішін өзі келіп немесе Қордың интернет-ресурсы арқылы береді. Салымшы зейнетақы жинақтарын ИПБ-ның сенімгерлік басқаруынан ҚРҰБ басқаруына қайтаруға өтініш берген жағдайда Қор қаражатты осы өтінішті алған күннен бастап 30 күнтізбелік күн ішінде аударады.

Кейбір жағдайларда зейнетақы жинақтарын ИПБ-ныңсенімгерлік басқаруынан ҚРҰБ басқаруына қайтару автоматты түрде жүргізіледі (зейнетақы жинақтарын ИПБ-ның сенімгерлік басқаруынан ҚРҰБ басқаруына қайтаруға өтініш берудің міндетті шарты болмаса):

10 жұмыс күні ішінде зейнет жасына толғанға дейін;
БЖЗҚ-да зейнетақы жинақтары бар адамның қайтыс болуына байланысты зейнетақы төлемдерін (жерлеуге, мұрагерлерге) тағайындау туралы өтініш не заңды күшіне енген сот шешімі келіп түскен күннен бастап 2 жұмыс күні ішінде, сондай-ақ ҚР Әлеуметтік кодексінде көзделген өзге де жағдайларда, мысалы: мүгедектігі мерзімсіз болып белгіленсе, бірінші және екінші топтағы мүгедектігі бар адамдардан төлемге өтініш келіп түскен кезде; Қазақстаннан тысқары жерлерге тұрғылықты тұратын жеріне кеткен адамдардан белгіленген құжаттар топтамасы және өтініш түскен кезде, т. б.
егер салымшы зейнетақы жинақтарын басқа ИПБ-ның сенімгерлік басқаруына беру құқығын пайдаланбаса, ИПБ-мен зейнетақы активтерін сенімгерлік басқару туралы шарт бұзылған күннен бастап 10 жұмыс күні ішінде.

Қор ИПБ-ны салымшының қайтыс болуына, заңды күшіне енген сот шешіміне және заңнамада көзделген өзге де негіздерге байланысты жағдайларды қоспағанда, зейнетақы активтерін беру күніне дейін 10 жұмыс күнінен кешіктірмей активтердің сенімгерлік басқаруға берілетіні туралы хабардар етеді.

БЖЗҚ зейнетақы жинақтарын қайтару туралы тиісті өтінішті алған күннен бастап 5 жұмыс күні ішінде зейнетақы жинағын қайтарудан мынадай жағдайларда бас тартуға құқылы:

салымшының жеке басын куәландыратын құжат өтініш берілген күні жарамсыз болып қалса;

өтініш зейнетақы активтерін ҚРҰБ-тың сенімгерлік басқаруынанИПБ-ның басқаруына бастапқы берілген уақыттан кейін бір жылдан ерте берілді (зейнеткерлік жасқа толуына, салымшының қайтыс болуына, заңды күшіне енген сот шешіміне, ИПБ-мен сенімгерлік басқару туралы шарттың бұзылуына және заңнамада көзделген өзге де негіздерге байланысты жағдайларды қоспағанда).

Зейнетақы жинақтарын ИПБ сенімгерлік басқаруынан ҚРҰБ басқаруына қайтару өтініште көрсетілген сома шегінде жүзеге асырылады. БЖЗҚ-дан салымшының зейнетақы жинақтарын қайтару туралы төлем тапсырмасын алғаннан кейін ИПБ-ныңкастодиан-банкі бір операциялық күн ішінде салымшының зейнетақы жинақтарын ҚРҰБ-тағы БЖЗҚ шотына аударады.

БЖЗҚ 2013 жылғы 22 тамызда «ГНПФ» ЖЗҚ» АҚ негізінде құрылды. БЖЗҚ құрылтайшысы және акционері – Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің «Мемлекеттік мүлік және жекешелендіру комитеті» ММ арқылы Қазақстан Республикасының Үкіметі. БЖЗҚ зейнетақы активтерін сенімгерлікпен басқаруды Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі жүзеге асырады. Зейнетақы заңнамасына сәйкес БЖЗҚ міндетті зейнетақы жарналарын, жұмыс берушінің міндетті зейнетақы жарналарын, міндетті кәсіптік зейнетақы жарналарын, ерікті зейнетақы жарналарын тартуды, сондай-ақ «Қазақстан Республикасының екінші деңгейдегі банктерінде орналастырылған депозиттерге міндетті кепілдік беру туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес депозиттерге міндетті кепілдік беруді жүзеге асыратын ұйым аударған кепілдік берілген депозит бойынша кепілдік берілген өтемнің талап етілмеген сомасы есебінен қалыптастырылған ерікті зейнетақы жарналарын есепке алып, оның есебін жүргізеді, зейнетақы төлемдерін жүзеге асыруды қамтамасыз етеді. Сондай-ақ Қор нысаналы активтер мен нысаналы талаптарды есепке алуды, нысаналы жинақтау шоттарына нысаналы жинақтарды (НЖ) есепке алу мен есептеуді, НЖ төлемдерін оларды алушының банк шоттарына есептеуді, «Ұлттық қор – балаларға» бағдарламасы шеңберінде Қазақстан Республикасының Үкіметі айқындаған тәртіппен НЖ қайтарымдарын есепке алуды жүзеге асырады (толығырақ www.enpf.kz сайтында).

Пресс-центр АО «ЕНПФ»

Как вернуть пенсионные накопления из доверительного управления УИП под управление Национального Банка Республики Казахстан?

В условиях расширения возможностей по управлению пенсионными накоплениями у граждан есть право согласно Социальному кодексу Республики Казахстан передавать часть своих накоплений из доверительного управления Национального Банка Республики Казахстан (НБРК) управляющиминвестиционным портфелем (УИП), переводить средства от одного УИП другому, а также возвращать пенсионные средстваиз управления УИП обратно под управление НБРК.

Таким образом, в рамках действующего законодательства вкладчики вправе пересматривать ранее принятые инвестиционные решения с учетом личных финансовых целей и предпочтений.

В связи с поступающими вопросами о порядке возврата пенсионных средств из управления УИП под управление НБРК ЕНПФ разъясняет условия и последовательность действий при принятии данного решения.

В соответствии с пп.10, п. 1 ст. 40 главы 5 Социального кодекса РК вкладчики обязательных пенсионных взносов (ОПВ), физические лица, за которых перечислены обязательные пенсионные взносы работодателя (ОПВР), обязательные профессиональные пенсионные взносы (ОППВ), добровольные пенсионные взносы (ДПВ), получатели пенсионных выплат из ЕНПФ имеют право представить Фонду заявление на возврат пенсионных накоплений, находящихся в доверительном управлении УИП, в доверительное управление НБРК не ранее чем через один год с даты передачи пенсионных накоплений в доверительное управление УИП.

В случае, если пенсионные накопления переводились несколько раз в доверительное управление одному и тому же УИП, возврат пенсионных накоплений НБРК осуществляется не ранее чем через один год с даты первоначальной передачи пенсионных накоплений в доверительное управление.

Порядок и сроки передачи пенсионных активов из доверительного управления УИП в доверительное управление НБРК определены правилами, утвержденными АгентствомРеспублики Казахстан по регулированию и развитию финансового рынка (АРРФР).

Порядок передачи пенсионных накоплений из доверительного управления УИП под управление НБРК:

Если вкладчик принял решение вернуть пенсионные накопления из УИП в НБРК, то он подает заявление в ЕНПФ поформе, установленной внутренними документами ЕНПФ, путем личного обращения или посредством интернет-ресурса ЕНПФ, подписанное электронной цифровой подписью. В случае подачи вкладчиком заявления на возврат пенсионных накоплений из доверительного управления УИП под управление НБРК Фонд осуществляет передачу средств в течение 30 календарных дней с даты получения данного заявления.

В некоторых случаях возврат пенсионных накоплений из доверительного управления УИП под управление НБРК производится автоматически (без обязательного условия подачи заявления на возврат пенсионных накоплений из доверительного управления УИП под управление НБРК):

в течение 10 рабочих дней до достижения пенсионного возраста;
в течение 2 рабочих дней с даты поступления заявления о назначении пенсионных выплат в связи со смертью лица, имеющего пенсионные накопления в ЕНПФ (на погребение, наследникам), либо решения суда, вступившего в законную силу, а также в иных случаях, предусмотренных Социальным кодексом РК: к примеру, при поступлении заявления на выплату пенсионных накоплений от лиц, имеющих инвалидность первой и второй групп, если инвалидность установлена бессрочно; установленного пакета документов  от лиц, выехавших на постоянное место жительства за пределы Казахстана и др.
в течение 10 рабочих дней с даты расторжения договора о доверительном управлении пенсионными активами с УИП, если вкладчик не воспользовался правом перевести пенсионные накопления в доверительное управление другому УИП.

О предстоящей передаче активов Фонд уведомляет УИП не позднее чем за 10 рабочих дней до даты передачи пенсионных активов, за исключением случаев, связанных со смертью вкладчика, решением суда, вступившим в законную силу и иных предусмотренных законодательством оснований.

ЕНПФ вправе отказать в возврате пенсионных накоплений в течение 5 рабочих дней с даты получения соответствующегозаявления на возврат в следующих случаях:

документ, удостоверяющий личность вкладчика, является недействительным на дату подачи заявления;
заявление подано ранее чем через один год после первоначальной передачи пенсионных активов из управления НБРК под управление УИП (за исключением случаев, связанных с достижением пенсионного возраста, смертью вкладчика, решением суда, вступившим в законную силу, расторжением договора о доверительном управлении с УИП и иных предусмотренных законодательством оснований).

Возврат из доверительного управления УИП под управление НБРК осуществляется в сумме, указанной в заявлении на возврат пенсионных накоплений. После получения платежного поручения на возврат пенсионных накоплений вкладчика от ЕНПФ банк-кастодиан УИП переводит пенсионные накопления вкладчика на счет ЕНПФ в НБРК в течение одного операционного дня.

ЕНПФ создан 22 августа 2013 года на базе АО «НПФ «ГНПФ». Учредителем и акционером ЕНПФ является Правительство Республики Казахстан в лице ГУ «Комитет государственного имущества и приватизации» Министерства финансов Республики Казахстан. Доверительное управление пенсионными активами ЕНПФ осуществляет Национальный Банк Республики Казахстан. В соответствии с пенсионным законодательством ЕНПФ осуществляет привлечение обязательных пенсионных взносов, обязательных пенсионных взносов работодателя, обязательных профессиональных пенсионных взносов, добровольных пенсионных взносов, а также зачисление и учет добровольных пенсионных взносов, сформированных за счет невостребованной суммы гарантийного возмещения по гарантируемому депозиту, перечисленной организацией, осуществляющей обязательное гарантирование депозитов, в соответствии с Законом Республики Казахстан «Об обязательном гарантировании депозитов, размещенных в банках второго уровня Республики Казахстан», обеспечивает осуществление пенсионных выплат. Также Фонд осуществляет учет целевых активов и целевых требований, учет и зачисление целевых накоплений (ЦН) на целевые накопительные счета, выплат ЦН их получателю на банковские счета, учет возвратов ЦН в порядке, определенном Правительством Республики Казахстан в рамках программы «Национальный фонд – детям». (Подробнее на www.enpf.kz).

Пресс-центр АО «ЕНПФ»

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *

Этот сайт использует Akismet для борьбы со спамом. Узнайте, как обрабатываются ваши данные комментариев.

Оқи отырыңыз

АҚПАРАТТЫҚ ХАБАРЛАМА

2024 жылғы 1 ақпан мен 2026 жылғы 1 ақпан аралығында жалпы сомасы 35,20 млн АҚШ долларын (…